Tijdlijn

1858 
Charles Frederick Worth (1825-1895) opent zijn modehuis.
Hij is de eerste modeontwerper die labels met zijn naam
erop in zijn ontwerpen naait.

Charles Frederick Worth
Charles Frederick Worth

1873
Levi Strauss (1829-1902) vraagt patent aan voor de door hem 
ontworpen spijkerbroek. Deze worden door het stevige materiaal 
in eerste instantie vooral gedragen door goudzoekers in Californië.  

1873
Een advertentie voor Levi Strauss spijkerbroeken.  

1907
Paul Poiret (1879-1944) introduceert de eerste korsetvrije jurken
met een “empire waist”, waarbij de rok net onder de borsten begint.

1907
Les Robes de Paul Poiret door Paul Iribe

1920
De flapper doet haar intrede. Deze zelfbewuste androgyne vrouw
knipt haar haren kort, rookt en drinkt, luistert naar jazz en draagt
hemdjurken die veel been laten zien.

1920
Flapper

1923
Madeleine Vionnet (1876-1975) introduceert de “bias cut”; het snijden
van stof schuin op de draad.

1923
Madeleine Vionnet jurk gesneden volgens de bias cut-techniek

1926
In 1926 ontwerpt Gabrielle “Coco” Chanel (1883-1971) de “little black dress”,
een eenvoudige zwarte jurk die geschikt is voor alle gelegenheden.

1926
Coco Chanel werkt aan een "little black dress"

1927
De “Golden Age” in Hollywood breekt aan. Actrices als Joan Crawford,
Greta Garbo en Jean Harlow worden invloedrijke stijliconen dankzij
kostuummakers als Adrian, Edith Head en Howard Greer.

1927
Joan Crawford in een kostuum van Adrian voor de film Mildred Pierce

1928
De surrealistische modeontwerper Elsa Schiaparelli (1890-1973)
opent haar ontwerpstudio in Parijs. Haar eerste ontwerp is een
zwarte trui met een trompe l’oeil strik.

1928
Elsa Schiaparelli's trompe l'oeil trui

1929
De Grote Depressie heeft als gevolg dat er weer verlangd wordt naar
romantiek. De flapper is voorbij: de vrouw wil weer laten zien dat ze
vrouw is. Ze laat haar rondingen weer zien, evenals haar taille.
Ook wordt het haar weer langer gedragen.

1930
Vrouwenmode in 1930

1932
Ondergoedfabrikant Jockey ontwikkelt voor het USC Trojans american
football team een jersey T-shirt met absorberende eigenschappen.
Het voetbalteam voegt zelf het logo van de club en de namen en
rugnummers van de spelers toe. Het T-shirt met opdruk is geboren.

1932
U.S.C. Football

1940-1945
Gedurende de Tweede Wereldoorlog was de mode sober. Door de vele
tekorten was er geen materiaal om extravagante kleding van te maken.
De overgooier is een er populair kledingstuk, omdat er telkens een nieuwe
look gecreëerd kan worden door er een ander bloesje onder te dragen.

1940-1945
De cover van een patronenboek met overgooiers

1945
Het begrip “haute couture” doet haar intrede. Haute couture is op maat
gemaakte mode van een hoge kwaliteit, totaal met de hand gemaakt.
Niet iedereen mag zich couturier noemen. Daarvoor moet je eerst
voldoen aan een aantal strenge regels van het Chambre Syndicale
de La Couture.

1945
Pierre Balmain met zijn pasmodel in 1947

1947
Christian Dior (1905-1957) introduceert de New Look. Deze wordt
gekenmerkt door een zeer smalle taille en een volle rok tot
halverwege de kuit die de nadruk legt op de borsten en heupen.

1947
Christian Diors New Look

1950 
Vanaf de jaren vijftig ontstaan er jeugdculturen. Een van de eersten hierbinnen  waren de Teddy Boys in Engeland, die kleding droegen geïnspireerd op de Edwardiaanse periode (1901-1910). In Nederland hebben we de nozems.

1950
Teddy Boys

1955
De film Rebel Without a Cause komt uit in Amerika, met James Dean
 in de hoofdrol. Samen met de acteur Marlon Brando en zanger Elvis
Presley is Dean verantwoordelijk voor de popularisering van de
spijkerbroek. Ze dragen deze vaak met een eenvoudig T-shirt. 

1955
James Dean 

1957
 
Cristóbal Balenciaga (1895-1972) ontwerpt de eerste “trapeze” jurk. 
Deze jurk is smal van boven maar loopt wijd uit, in een trapeze vorm.

1957
Cristóbal Balenciaga trapeze cocktailjurk, eind jaren vijftig

1960
De jaren zestig staat geheel in het teken van de jeugd. Haute couture wordt
niet meer gezien als belangrijkste modebron. Vanaf nu komt mode van de
straat en wordt het gedicteerd door de jeugd. Subculturen ontstaan, zoals
de mods, hippies en later de punkers

1960
Mods, jaren zestig

1964
De Franse modeontwerper André Courrèges (1923) maakt een collectie
geïnspireerd op de ruimtevaart. Ook de modeontwerpers Paco Rabanne
en Pierre Cardin maken futuristisch getinte kleding.

1964
André Courrèges, lente-zomer 

1965
De Britse modeontwerper Mary Quant (1934) lanceert de minirok.
Deze wordt vaak gedragen met kleurrijke panty’s.

1965
Mary Quant met een pasmodel

1965
Yves Saint Laurent (1936-2008) brengt zijn Mondriaanjurk uit, geïnspireerd
op de schilderijen van de Hollandse schilder Piet Mondriaan. Een jaar later
ontwerpt hij Le Smoking, het eerste mannenpak voor vrouwen.

1965 mondriaan
Yves Saint Laurent Hommage to Piet Mondrian
Haute couture collection Fall-Winter 1965 ©Fondation
Pierre Bergé – Yves Saint Laurent / A. Guirkinger

1970
De Japanse modeontwerper Kenzo Takada (1939) showt zijn collectie
in Parijs. Het is voor het eerst dat een Japanse ontwerper de oversteek
waagt vanuit Japan. Later zullen ook de Japanse ontwerpers Issey Miyake,
Yohji Yamamoto en Rei Kawakubo van het label Comme des Garçons volgen.
Zij zullen van grote invloed zijn op het modebeeld van de jaren tachtig.

1970
Kenzo advertentie uit de jaren zeventig

1971
De Britse modeontwerper Vivienne Westwood (1941) opent haar eerste
winkel Let It Rock, samen met partner Malcolm McLaren. Ze verkopen
er gecustomisede T-shirts. Westwood en McLaren zijn sleutelfiguren in
de opkomst van de punkbeweging begin jaren zeventig.

1971
Vivienne Westwood, Destroy

1977
Dankzij de film Saturday Night Fever met John Travolta in de hoofdrol is
disco van grote invloed op het modebeeld. Vrouwen dragen zwierige jurken
in doorschijnende, glanzende materialen. Mannen dragen strakke pakken
van polyester met wijde broekspijpen.

1977
John Travolta in Saturday Night Fever

1980
Begin jaren tachtig doet de yup haar intrede. Yuppies zijn jong volwassenen
met een goeie baan en een hoog inkomen die in een grote stad wonen.
Yuppies stralen met hun kleding graag succes uit. Daarom dragen ze
een power suit, vaak van de Italiaanse modeontwerper Giorgio Armani.

1980
Giorgio Armini advertentie

1984
Het Italiaanse merk Benetton start met haar beroemde reclamecampagnes.
De campagnes van fotograaf Oliviero Toscani zijn vaak maatschappijkritisch
en controversieel.
1982
Een Benetton reclamecampagne

1984
De Amerikaanse TV-ster Bill Cosby draagt een trui van de Nederlandse
modeontwerper Koos van den Akker (1939) tijdens zijn TV-show The
Cosby Show. Bill Cosby zal gedurende de acht jaar dat de TV-show
duurt regelmatig truien van Koos van den Akker dragen.

1984 cosby
Koos van den Akker en Bill Cosby, in een Koos van den Akker trui

1988
De Belgische modeontwerper Martin Margiela (1957) start zijn eigen label.
Binnen het ontwerpproces van Margiela staat het onderzoek naar wat
kleding is centraal, waarbij de nadruk ligt op de constructie ervan.

1988 margiela
 Een ontwerp van Martin Margiela

1988
Piet Paris rondt zijn opleiding aan de Hogeschool voor de Kunsten in
Arnhem af en gaat aan de slag als mode-illustrator.

1988 Paris
Piet Paris' illustraties in de Volkskrant

1989
De Nederlandse modeontwerper Alexander van Slobbe (1959) start
zijn label Orson + Bodil. In 1995 stopt hij ermee, maar in 2004 pakt
hij de draad weer op en opent hij zijn eigen winkel in Amsterdam.

1989
Orson+Bodil winkel aan de Herenstraat, Amsterdam

1990
De Franse modeontwerper Jean Paul Gaultier (1952) ontwerpt voor popster
Madonna de cone bra, een BH in de vorm van ijshoorntjes, die zij draagt
op haar Blonde Ambition tournee.

1990
Madonna in Jean Paul Gaultiers cone bra  

1992
De Amerikaanse modeontwerper Calvin Klein (1942) lanceert een
spijkerbroekencampagne met het fotomodel Kate Moss. In tegenstelling
tot de fotomodellen van die tijd straalt Kate Moss geen glamour uit.
De look van Kate Moss wordt ook wel heroin chic genoemd.

1992 Calvi
Calvin Klein advertentie

1992
De Amerikaanse modeontwerper Marc Jacobs (1963) maakt een collectie
geïnspireerd op grunge, de muziekstroming populair gemaakt door de
band Nirvana, voor het label Perry Ellis waar hij dan werkzaam is.

1992 marc
Marc Jacobs' grunge collectie voor Perry Ellis

1993
Viktor & Rolf studeren af aan de Hogeschool voor de Kunsten in
Arnhem en vertrekken naar Parijs om hun eigen label te starten.
In het begin van hun carrière werkt het duo vooral in het kunstcircuit.
Pas vanaf 2000 gaat Viktor & Rolf prêt-à-porter maken

1993
Viktor & Rolf

1994
De Amerikaanse rapper Snoop Dogg draagt een Tommy Hilfiger T-shirt
tijdens het populaire programma Saturday Night Live. Vanaf dat moment
is Hilfiger hét merk voor rappers, samen met Karl Kani, Fubu en Ecko.

1994
Snoop Dogg in Tommy Hilfiger

2001
Het Nederlandse ontwerpersduo Spijkers en Spijkers start haar
eigen modelabel.

2001
Spijkers en Spijkers, lente-zomer 2002

2004
Karl Lagerfeld (1933), hoofdontwerper van het Franse modehuis Chanel,
ontwerpt een collectie voor de Zweedse winkelketen H&M. Het is het
begin van een serie samenwerkingen van de keten met exclusieve
modelabels. Na Lagerfeld volgen onder andere Stella McCartney,
Viktor & Rolf, Marni en Versace.

2004
Karl Lagerfeld voor H&M

2011
De popzangeres Lady Gaga draagt een jurk van de jonge Nederlandse
modeontwerper Iris van Herpen (1984). Van Herpen experimenteert
in haar ontwerpen graag met de mogelijkheden van nieuwe technologie,
zoals 3D printen.

2011
Lady Gaga in een jurk van Iris van Herpen



top
www.museumarnhem.nl gebruikt cookies. Klik hier voor meer informatie.